Crash test στα διαφορα λιπη και ελαια μαγειρεματος

imagesΠροκειται για υλικα που χρησιμοποιουμε καθημερινα, σε ολες σχεδον τις συνταγες.

Οι λιπαρες υλες διευκολυνουν το μαγειρεμα, προσδιδουν νοστιμια σε αλμυρες και γλυκες γευσεις, ενω παραλληλα, αποτελουν πηγες λιπαρων οξεων, που ειναι απαραιτητα για τη φυσιολογικη λειτουργια του οργανισμου. Ωστοσο, τοσο η ποσοτητα οσο και το ειδος των λιπαρων υλων που καταναλωνουμε μπορουν να επηρεασουν το σωματικο βαρος και την υγεια μας.

Παρακατω θα βρειτε μια συνοπτικη παρουσιαση των πιο συχνα χρησιμοποιουμενων λιπαρων υλων και της περιεκτικοτητας τους στα διαφορα ειδη λιπαρων οξεων (κορεσμενα, μονοακορεστα, πολυακορεστα και trans λιπαρα οξεα), η οποια μπορει να σας βοηθησει να κανετε πιο «υγιεινες» επιλογες:

Ελαιολαδο: Αποτελειται κυριως απο μονοακορεστα λιπαρα οξεα, τα οποια φαινεται οτι ασκουν καρδιο-προστατευτικη δραση, βελτιωνοντας τα επιπεδα λιπιδιων στο αιμα. Επιπλεον, η συσταση του το καθιστα περισσοτερο ανθεκτικο κατα το μαγειρεμα σε υψηλες θερμοκρασιες, περιοριζοντας ετσι τη δημιουργια παραπροϊοντων με επιβλαβη δραση. Συμφωνα με τις συστασεις διεθνων επιστημονικων οργανισμων και φορεων υγειας, το ελαιολαδο θα πρεπει να χρησιμοποιειται ως κυριο προστιθεμενο λιπος στο φαγητο.

Σπορελαια: Στην κατηγορια αυτη ανηκουν διαφορα ειδη φυτικων ελαιων, οπως για παραδειγμα το αραβοσιτελαιο και το ηλιελαιο, που εχουν χαμηλη περιεκτικοτητα σε κορεσμενα λιπαρα, ενω ειναι πλουσια σε πολυακορεστα η/και μονοακορεστα. Εξαιρεση αποτελει το φοινικελαιο, το οποιο περιεχει κορεσμενα λιπαρα σε ποσοστο περιπου 50%. Γενικα, λογω της υψηλοτερης περιεκτικοτητας τους σε πολυακορεστα λιπαρα, τα σπορελαια ειναι λιγοτερο ανθεκτικα στην επιδραση της θερμοτητας, με αποτελεσμα να αλλοιωνονται πιο ευκολα. Επομενως, ειναι προτιμοτερο να μη μαγειρευονται σε υψηλες θερμοκρασιες, καθως και να μην επαναχρησιμοποιουνται.

Βουτυρο: Ειναι πλουσιο σε κορεσμενα -τα λεγομενα «κακα»- λιπαρα. Η υψηλη προσληψη κορεσμενων λιπαρων συνδεεται με αυξηση των επιπεδων ολικης και «κακης» χοληστερολης, που αποτελουν παραγοντες κινδυνου για καρδιαγγειακα νοσηματα. Συνεπως, θα ηταν καλο το βουτυρο να καταναλωνεται σε περιορισμενη ποσοτητα, ενω προτεινεται η αντικατασταση του απο πηγες μονο- και πολυακορεστων λιπαρων, οποτε αυτο ειναι εφικτο.

Μαργαρινη & προϊοντα φυτικου μαγειρικου λιπους: Αποτελουν γαλακτωματα φυτικων ελαιων με νερο, στα οποια προστιθενται ορισμενα συστατικα που τους προσδιδουν παρομοια οργανοληπτικα χαρακτηριστικα με το βουτυρο.

Η αναλογια λιπαρων οξεων μιας μαργαρινης εξαρταται απο το ειδος των φυτικων ελαιων που περιεχει. Κατα καιρους, η μαργαρινη εχει μπει στο στοχαστρο, ως πηγη trans λιπαρων, τα οποια προκυπτουν απο τη διαδικασια υδρογονωσης των λιπαρων οξεων που περιεχει. Τα τελευταια χρονια ωστοσο, σε μια προσπαθεια ελαχιστοποιησης των εν λογω επιβλαβων συστατικων, χρησιμοποιουνται αλλες μεθοδοι για την παραγωγη μαργαρινης.

Σε καθε περιπτωση, δεδομενου οτι η αναγραφη των trans λιπαρων στην ετικετα του τροφιμου δεν ειναι ακομη υποχρεωτικη, ειναι χρησιμο οι καταναλωτες να ελεγχουν τα συστατικα των διαφορων μαργαρινων, προκειμενου να αποφευγουν προϊοντα που περιεχουν πληρως η μερικως υδρογονωμενα λιπαρα. Γενικα, ειναι προτιμοτερη η επιλογη μαλακων μαργαρινων, εναντι των πιο σκληρων που ειναι πιθανοτερο να περιεχουν trans λιπαρα.

Ακομη, θα πρεπει να αναφερθει πως οι περισσοτερες μαργαρινες που κυκλοφορουν στην αγορα περιεχουν σημαντικες ποσοτητες φοινικελαιου, γεγονος που αυξανει την περιεκτικοτητα τους σε κορεσμενα λιπαρα. Μαλιστα, στην περιπτωση των προϊοντων φυτικου μαγειρικου λιπους που διατιθενται εκτος ψυγειου, η ποσοτητα των περιεχομενων κορεσμενων λιπαρων ειναι αντιστοιχη με το βουτυρο και συνεπως δε θα πρεπει να θεωρουνται πιο «υγιεινη» εναλλακτικη.

Απο τη Χριστινα Κατσαρου, επιστημονικη συνεργατη neadiatrofis.gr

Recommended For You