Η σπιθα που πυροδοτησε τον Α’ Παγκοσμιο Πολεμο

Στις 28 Ιουνιου του 1914 ο σερβοβοσνιος φοιτητης Γκαβριλο Πριντσιπ δολοφονησε στο Σαραγεβο τον διαδοχο του Αυστρο-Ουγγρικου θρονου Φραγκισκο Φερδινανδο (Franz Ferdinand στα γερμανικα) και τη συζυγο του Σοφια. Η ενεργεια αυτη του Πριντσιπ, που εξεφραζε τις φιλοδοξιες του πανσερβισμου, πυροδοτησε τον Α’ Παγκοσμιο Πολεμο.

Η μεγαλη εδαφικη επεκταση της Σερβιας στους Βαλκανικους Πολεμους (1912 – 1913), ανοιξε την ορεξη των εθνικιστικων κυκλων του Βελιγραδιου για την απελευθερωση των Νοτιων Σλαβων της Αυστρο-Ουγγαριας. Καθοδηγουμενοι απο τον επικεφαλης των σερβικων μυστικων υπηρεσιων, συνταγματαρχη Ντραγκουτιν Ντιμιτριεβιτς, αρχισαν να ενισχυουν τις μυστικες νοτιοσλαβικες οργανωσεις, που υπηρχαν στην επικρατεια των Αψβουργων.

Μια απο τις μυστικες οργανωσεις, που δρουσαν στο εδαφος της Βοσνιας, ηταν η «Μλαντα Μποσνα» («Νεαρα Βοσνια»), αποτελουμενη κυριως απο σερβοβοσνιους μαθητες. Η οργανωση, στην οποια ηγετικο ρολο ειχε ο φοιτητης Γκαβριλο Πριντσιπ (1894-1918), ηταν αντιθετη με την κατοχη της Βοσνιας απο τους Αυστριακους και ειχε ως στοχο την απελευθερωση των σλαβικων περιοχων του ευρωπαϊκου νοτου και τη συμπηξη μιας ενιαιας Γιουγκοσλαβιας.

Η ευκαιρια για μια θεαματικη ενεργεια κατα της Αυστρο-Ουγγρικης κατοχης της Βοσνιας θα δινοταν απο τους νεαρους επαναστατες της «Μλαντα Μποσνα» στις 28 Ιουνιου του 1914, κατα την επισημη επισκεψη του αρχιδουκα Φραγκισκου Φερδινανδου και της συζυγου του Σοφιας στο Σαραγεβο, προκειμενου να εγκαινιασουν ενα νοσοκομειο. Ο Γκαβριλο Πριντσιπ και η πενταμελης ομαδα του ειχαν σκοπο να τους σκοτωσουν και να γινουν ηρωες. Η συνωμοσια ειχε οργανωθει απο τον Ντιμιτριεβιτς και ηταν σε γνωση του Σερβου πρωθυπουργου Νικολα Πασιτς. Ο Πασιτς, που ειχε εχθρικες σχεσεις με τον Ντιμιτριεβιτς, αναλογιζομενος τις επιπτωσεις στη χωρα του απο μια τετοια ενεργεια, ειδοποιησε την αυστριακη κυβερνηση, η οποια δεν θεωρησε σοβαρη την προειδοποιηση και αδιαφορησε.

Το πρωι της 28ης Ιουνιου του 1914, μολις η βασιλικη πομπη εμφανιστηκε στην κεντρικη οδο του Σαραγεβο, ενας απο την ομαδα του Πριντσιπ, ο 19χρονος Νεντελικο Τσαμπρινοβιτς εριξε μια χειροβομβιδα, η οποια προσεκρουσε στην αμαξα του διαδοχου και εξερραγη σε διπλανο οχημα, τραυματιζοντας δυο απο τους συνοδους αξιωματικους του Φραγκισκου Φερδινανδου. Λιγο αργοτερα κι ενω ο διαδοχος και η συζυγος του κατευθυνονταν προς το νοσοκομειο για να επισκεφθουν τους τραυματιες αξιωματικους, ο Πριντσιπ τους πυροβολησε και τους σκοτωσε μ’ ενα εννιαρι πιστολι τυπου «FN1910», το οποιο, κατα πασα πιθανοτητα, του το ειχαν προμηθευσει οι σερβικες μυστικες υπηρεσιες.

Η Αυστρο-Ουγγαρια θεωρησε υπευθυνη τη Σερβια για τη δολοφονια του πριγκιπικου ζευγους και της κηρυξε τον πολεμο στις 28 Ιουλιου του 1914. Στον πολεμο ενεπλακησαν ολες οι μεγαλες ευρωπαϊκες δυναμεις και οι Ηνωμενες Πολιτειες απο το 1917, με αποτελεσμα να προκυψει μια γενικευμενη στρατιωτικη συγκρουση, που εσπειρε τον ολεθρο στη Γηραια Ηπειρο και εμεινε στην ιστορια ως Α’ Πολεμος Πολεμος η Μεγαλος Πολεμος (1914-1918).

Πηγη: https://www.sansimera.gr

Recommended For You